Welkom op Schijndelwiki - de encyclopedie voor Schijndel

U kunt ons steunen door lid van de Heemkundekring Schijndel te worden.

Klik HIER om lid te worden

Iedere dinsdagochtend zijn wij tussen 10 en 12 uur in de heemkamer: Cultureel Centrum 't Spectrum, Steeg 9 g, Schijndel.

RKJB

Uit Schijndelwiki
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Roomsch Katholieke Jonge Boerenstand.[bewerken]

Door toedoen van Pater Gerlacus van den Elsen komt er in 1915 de centrale Bond van Oud – Landbouw leerlingen, in de leeftijd van 18 tot en met 28 jaar, tot stand. Deze heeft echter geen lang bestaan gekend. In 1920 kwam er al een einde aan deze bond. Schijndel heeft in de periode 1920-1922 een eigen bond voor oud -leerlingen opgericht. Naar de mening van vele leidinggevende boerenbonden was het echter wel nodig dat er een aparte bond voor de jongeren moest komen. Dit blijkt uit het volgende verslag:

“Verslag van de N.C.B. over het jaar 1922”
“Op vele plaatsen was het meer dan tijd, dat er verandering kwam in denkwijze en levensgang van onze Roomsche jonge boeren. Ook aan dezen was de tijdgeest, genotzucht en gemis aan godsdienstigen levensernst, niet schadeloos voorbij gegaan. De langdurige mobilisatie bracht nieuwe en niet altijd verbeterde gedachten en gevaarlijke misbruiken onder het boerenvolk, onder de jongeren vooral. Het peil van godsdienstige kennis bij het nieuwe geslacht daalde niet zelden verre beneden het minimum”. Het aanwijzen van de oorzaken van dit zedelijk verval was voor de geestelijkheid niet moeilijk: “De Zondagsche fiets, ook hier en daar een overdreven sportgeest, hebben de bijeenkomsten van de Heilige Familie, Congregatie en andere godsdienstige bijeenkomsten ontvolkt".

De Boerenbond Schijndel blijft niet achter en reeds op 13 juni 1922 wordt de R.K.J.B. opgericht. Er melden zich al 61 leden, grotendeels afkomstig van de twee jaar eerder opgerichte oud – leerlingenbond, die we dus als voorloper van de R.K.J.B. kunnen beschouwen.

Eerste bestuur:

  • Voorzitter: Piet van Boxtel
  • Secretaris Jos van Esch
  • Geestelijk adviseur Kapelaan Wouters.

De voorzitter en secretaris waren reeds bestuurslid van de oud- leerlingenbond.

Doelstellingen.[bewerken]

  1. Aansluiting bij de verschillende parochiële godsdienstige organisaties en het retraitewerk.
  2. Godsdienstige en sociale cursussen.
  3. Geen bemoeienis met aankoop, fokvereniging, stierhouderij of andere economische instellingen.
  4. Studie maken van landbouwtechnieken door middel van proefvelden, lectuur, lezingen en lessen.

In 1932 is er een vergadering ter gelegenheid van de inwijding van het nieuwe vaandel. Daarop staat een jongeman afgebeeld met de ene hand aan de ploeg en een schop over de schouder; links staan twee korenaren afgebeeld. Tekst boven en onder luidt; "RK Jongenboerenstand, Afd.Schijndel".
Bij de mededelingen in 1938 staat dat 15 leden deelgenomen hebben aan een retraite. Deze werden meestal in Vught of Uden gehouden. De jongens trekken dan enkele dagen met leeftijdsgenoten op en zijn een of meerdere nachten van huis en worden als opgroeiende jongeren wegwijs gemaakt in de wereld van volwassenen.

Plichten.[bewerken]

  • Op tijd de H.H. Sacramenten ontvangen.
  • De Zondagsche H.Mis in haar geheel en Godsdienstig bijwonen.
  • Alle vergaderingen van de R.K.J.B. bijwonen en daarbij op tijd aanwezig zijn.
  • Het weekblad lezen van het begin tot het einde.

Activiteiten.[bewerken]

  1. Technische en sociale cursussen,
  2. Excursies,
  3. Gewassenwedstrijden,
  4. Rundveebeoordelingswedstrijden,
  5. Stalwedstrijden,
  6. Aanleggen en werken op proefvelden.

Activiteiten vastgelegd in het jaarboekje van 1938

  • 15 retraites,
  • 4 bestuurs- en 20 ledenvergaderingen,
  • Landbouwcursus,
  • Lezingen over Rome en Spanje,
  • Technische lezingen,
  • Controle op geldelijk beheer,
  • Toneel,
  • Excursie naar het Wieringermeer.

Lag in de eerste jaren het accent op de godsdienstige, sociale en technische vorming, later komt steeds meer de nadruk te liggen op sportbeoefening en het culturele werk zoals gymnastiek- en toneelclubs. Vanwege de 2e Wereldoorlog ligt het verenigingswerk van de R.K.J.B. in die jaren stil.

Een nieuw begin na de oorlog.[bewerken]

Lag in eerste jaren het accent op de godsdienstige, sociale en technische vorming, later komt steeds meer de nadruk te liggen op sportbeoefening en het culturele vormingswerk. Binnen de plaatselijke RKJB`s ontstaan de gymnastiek- en toneelclubs. Ook de Schijndelse RKJB trekt al voor de oorlog volle zalen met toneelstukken zoals "Bergafwaarts", "De Loco-burgemeester" en "Het vierde gebod".
In 1939 richt de vereniging ook haar eigen gymnastiekclub op en in dat jaar bereikt zij een record aantal leden van 109. Op dat moment de grootste jeugdvereniging in Schijndel. Het verslag van algemene vergadering van 30 januari 1939 vermeldt dat de volgende vergadering onzeker is "daar de zaal door de militairen in beslag is genomen".

Een oproep in de Schijndelse krant op 15 december 1944:

Alle jonge boeren worden vriendelijk verzocht de eerste bijeenkomst bij te wonen van de R.K.J.B. Deze zal worden gehouden op 19 december in de grote zaal van het Patronaat. Alle jonge boeren worden verwacht.

Rond 1950 beleeft de sport haar gloriedagen onder de deskundige leiding van Jan Verhagen, beter bekend als “Jantje de Kunning”. De leden besteden vooral in de zomermaanden veel tijd aan sport en sportdagen, terwijl ze in het voor- en najaar veel energie steken in repetities en uitvoeringen van toneelstukken.
Vergroting van kennis is ook in de na-oorlogse jaren nog steeds belangrijk. Een “opleiding aardappelselectie” bijvoorbeeld is dan niet alleen van belang voor kennisvergroting, maar zorgt tevens ook voor vermindering van de bedrijfskosten. Omdat een boer zo geen duurdere pootaardappelen behoeft te kopen. Bovendien levert het ook nog werkgelegenheid op doordat er in bijna op elk bedrijf in meer of mindere mate sprake is van “stille”of “verborgen” werkloosheid. Het grote aantal jonge boeren dat geen werk heeft is in de jaren na de oorlog enorm groot. Men spreekt dan ook wel van het “Jonge – Boerenvraagstuk”.
Waar veel jonge boeren in andere dorpen voor emigratie kozen is dat in Schijndel anders. Slechts weinigen in Schijndel kiezen ervoor te vertrekken. De Schijndelse boeren zien meer heil in de arbeidsintensievere vormen van tuinbouw, waardoor ook een kleiner bedrijf toch nog een redelijke bron van bestaan kan zijn.

1966
Op 13 oktober 1966 valt in Tilburg het besluit om de vereniging R.K.J.B. samen te voegen met de Boerinnen Jeugd Bond, de BJB. onder de naam KPJ "Katholieke Plattelands Jongeren".
1970
De K.P.J. Schijndel start een aspirantengroep voor kinderen vanaf 12 jaar die nog te jong zijn om lid van de K.P.J. te kunnen worden.
1972
R.K.J.B./K.P.J. bestaat dan 50 jaar. Op 29 april is er een dagvullend programma om dat te vieren. De dag begint met een H. Mis, een receptie, een “cultureel stuk”, een koffietafel, huldiging en film, en eindigt met een feestavond.
1973
De K.P.J. krijgt een nieuw onderkomen. De vereniging verhuist dan van Café van Alebeek op de Boschweg naar de Beemdhut aan de Kerkendijk. Het ledenaantal groeit dan nog steeds.
In 1974 zijn er 148 leden waarvan 38 aspiranten.
Na 1974 treedt er een terugval van leden in. De belangstelling voor de aangeboden sporten zoals gymoefeningen en piramidebouw wordt minder. De interesse gaat steeds meer uit naar één sportactiviteit, namelijk het handbal binnen de eigen vereniging.
1979

  1. De Schijndelse K.P.J. viert haar 12½- jarig jubileum,
  2. De K.P.J. wordt een zelfstandige vereniging los van de NCB Tilburg,
  3. De handbalgroep krijgt een nieuw veld, het “Heike” aan de Parallelweg. Zij moeten dit echter delen met handbalclub Zephyr en de korfbalclubs Alico en Boemerang.

1980
Binnen de K.P.J. wordt een aparte groep gevormd, het A.J.W. "Agrarisch Jongerenwerk", dat de belangen van de agrarische jongeren binnen de K.P.J. moet behartigen en in groter kringverband opereert.
Het ledenaantal neemt echter steeds verder af en in de najaarsvergadering van 1980 neemt de K.P.J. ook afscheid van A. van Tilborg die 33 jaar als technisch adviseur de vereniging heeft bijgestaan.
1981
Er zijn nog wel twee heren handbalteams en een damesteam, echter de financiële situatie wordt steeds slechter. Een nieuwe activiteit wordt bedacht om geld in het laatje te brengen.

Bij de Boerenhofstede aan de Boxtelseweg wordt een “fierljeppen”wedstrijd georganiseerd.
Met 80 deelnemers waaronder vier dames en zo’n 1500 bezoekers kan dit evenement als geslaagd worden beschouwd. In 1985 wordt Adrie van Heeswijk Meierijs kampioen door een sprong van 13.90. Voor de zevende en tevens de laatste keer moet de organisatie uitwijken naar een sloot aan de Putsteeg.

Opheffing K.P.J.[bewerken]

Waren er in 1974 nog 148 leden, in 1982 is het ledenaantal al gezakt naar 47. Bij de aanvang van het seizoen 1987-1988 zijn er nog slechts 20 leden overgebleven. In het jaar 1988 komt er een einde aan een bloeiende vereniging die 66 jaar actief is geweest in Schijndel.